[Chiangmai Design Week 2014] – เครื่องปั้นดินเผา ภูมิปัญญาท้องถิ่นล้านนา ช่างฝีมือชั้นครู และความงดงามร่วมสมัย

09 October 2014 | TCDC | KNOW WHO

Capture2.JPG



ภาคเหนือของประเทศไทยมีประวัติศาสตร์อันยาวนานในการผลิตเครื่องปั้นดินเผาที่มีคุณภาพ โดยเฉพาะจังหวัดเชียงใหม่ ลำปาง และลำพูน อาจกล่าวได้ว่า ภาคเหนือเป็นศูนย์กลางการผลิตเครื่องปั้นดินเผาของประเทศไทย เนื่องจากมีแหล่งดินที่เหมาะกับการผลิต เช่น ดินขาวลำปาง แร่ควอรตซ์และเฟลด์สปาร์ จากเชียงใหม่ เป็นต้น นอกจากเป็นแหล่งวัตถุดิบที่สมบุรณ์แล้ว ยังมีประเพณีวัฒนธรรมที่สืบทอดต่อกันมาจนทำให้เครื่องปั้นดินเผาทางภาคเหนือมีเอกลักษณ์ทางด้านรูปทรง ลวดลาย สีสัน และการเคลือบผิว ที่แตกต่างจากภูมิภาคอื่น อาทิ เครื่องปั้นดินเผาศิลาดล สังคโลก เวียงกาหลง หริภุญไชย เป็นต้น


สำหรับงาน Chiangmai Design Week 2014 ศูนย์สร้างสรรค์การออกแบบได้นำผู้ประกอบการเครื่องปั้นดินเผาที่มีเอกลักษณ์โดดเด่นจำนวน 4 ผู้ประกอบการ มาร่วมจัดแสดงผลงาน เพื่อให้เห็นถึงศักยภาพในการประกอบธุรกิจสร้างสรรค์ ผ่านงานช่างฝีมือชั้นครู และวัสดุท้องถิ่น

 


doidindang 01.jpg



ดอยดินแดง - อาจารย์สมลักษณ์ ปันติบุญ


อาจารย์สมลักษณ์กล่าวไว้อย่างน่าสนใจว่า ภาคเหนือมีวัฒนธรรมที่ผสมผสานจากกลุ่มชาติพันธุ์ที่หลากหลายมาตั้งแต่อดีต ทำให้มีวิถีในการดำรงชีพและผลิตของใช้สอยในชีวิตประจำวันอย่างมีเอกลักษณ์ เช่น การทอผ้าฝ้าย ผ้าไหม ลงรักปิดทอง เครื่องปั้นดินเผา แม้แต่งานสถาปัตยกรรม เช่น บ้าน วัด ที่ยังคงสืบทอดหลงเหลืออยู่ สิ่งเหล่านี้มีผู้นำไปสานต่อ แม้อาจจะผิดเป้าหมายจากเดิมไปบ้าง แต่ก็ยังถือว่ามีรากเหง้าและเป็นเสน่ห์อย่างยิ่งถ้าจะสืบต่อให้ดี สำหรับงานเครื่องปั้นดินเผาของดอยดินแดงได้แฝงอัตลักษณ์ทางภาคเหนือเอาไว้ ทั้งการปั้นขึ้นรูปด้วยมือ การใช้อุปกรณ์ในการทำอย่างภาคเหนือแท้ รวมไปถึงสีสันที่ใช้ก็ได้จากสิ่งที่อยู่รอบตัว เป็นการใช้เทคนิคและวิธีเหมือนอดีตทุกอย่าง ไม่เปลี่ยนแปลง ส่วนการออกแบบได้ผสมผสานงานทางภาคเหนือในอดีต และปรับให้เข้ากับความเป็นอยู่อย่างร่วมสมัยในปัจจุบัน

นิยามของเครื่องปั้นดินเผาดอยดินแดง คือ การใช้วัตถุดิบที่หาได้ตามท้องถิ่น เช่น ขี้เถ้าไม้ไผ่ ฟางข้าว ใบไม้ ดินที่ใช้ก็หาได้ตามท้องถิ่น มีสีสันสวยงาม มีความประหยัด พึ่งพาอาศัยตัวเองได้ เป็นงาน Art & Craft ที่สื่อถึงความร่วมสมัย สำหรับงาน Chiangmai Design Week ทางดอยดินแดง ได้เตรียมงานประเภทของตกแต่งใช้สอย ออกแบบใหม่ทั้งหมด เป็นงานร่วมสมัยแต่ยังคงเอกลักษณ์ของดอยดินแดงอยู่ โดยใช้เทคนิกการเขียนสีใต้เคลือบแบบ Brush Stroke และที่สำคัญจะใช้เคลือบจากขี้เถ้าไม้ไผ่ ฟางข้าว เพื่อให้เห็นงานเคลือบขี้เถ้าไม้อันเป็นเสน่ห์แบบทางเหนือ


ชมผลงานของดอยดินแดง


149852668822b189af6071262f9c8ab6.jpg 


 

Capture.JPG


ชวนหลงเซรามิก - กิตติกร กาณจนคูหา


ถ้าพูดถึงเสน่ห์ของผลิตภัณฑ์ทางภาคเหนือ กิตติกร คิดเห็นว่าเป็นงานที่มีลวดลายอ่อนช้อย และมีเอกลักษณ์เฉพาะถิ่นอย่างเห็นได้ชัด สำหรับชวนหลงเซรามิก ทีมงานได้นำเรื่องราว รูปทรงและลวดลายของเครื่องปั้นดินเผาในยุคสุโขทัยและเวียงกาหลงมาเป็นต้นแบบ จากนั้นทำการพัฒนาผลิตภัณฑ์พร้อมคำนึงถึงประโยชน์ใช้สอยที่สอดคล้องกับพฤติกรรมการใช้งาน โดยให้ความสำคัญกับงานช่างฝีมือในการเขียนลวดลาย ทั้งนี้ทุกชิ้นงานจากชวนหลงเซรามิกจะเป็นงานช่างฝีมือครบ 100%

7.JPG


เอกลักษณ์ของชวนหลงเซรามิก คือ ความวิจิตรงดงามของงานช่างฝีมือด้านเครื่องปั้นดินเผา โดยเน้นงานเลียนแบบงานโบราณพร้อมใช้เทคนิกการเขียนเส้นและการลงสีแบบงานสังคโลก ก่อนเพิ่มสีสันให้มีความร่วมสมัย
โดยยังคงความประณีตงดงามตามแบบฉบับงานศิลป์ในอดีต สำหรับงาน Chiangmai Design Week ชวนหลงเซรามิกได้เตรียมคอลเลคชั่นใหม่ อาทิ โคมไฟห้อยเล่นระดับ โดยนำงานประติมากรรมในอดีตมาถ่ายทอดเป็นรูปทรงของโคมไฟ พร้อมเติมลวดลายบางจุด มาจัดแสดงเพื่อตอกย้ำถึงเอกลักษณ์ของชวนหลงเซรามิก


ชมผลงานของชวงหลง เซรามิก


149852668822b189af6071262f9c8ab6.jpg 

Port_8.jpg 


เปรมประชาคอลเลคชั่น - ขวัญชัย คำลือศักดิ์


ขวัญชัย กล่าวว่า เสน่ห์ทางด้านวัฒนธรรมและเรื่องราว คือเอกลักษณ์ที่โดดเด่นของผลิตภัณฑ์จากทางภาคเหนือ เช่น ความเป็นอาณาจักรล้านนา ที่มีรากเหง้าสืบทอดต่อกันมาในอดีตและเรื่องราวเหล่านี้เองที่ เปรมประชาคอลเลคชั่น นำมาใช้บนงานออกแบบผลิตภัณฑ์ทั้งในด้านลวดลาย สีสัน และรูปทรง

เปรมประชาคอลเลคชั่นให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับงานช่างฝีมือ โดยฝึกฝนถ่ายทอดฝีมือช่างจากรุ่นสู่รุ่นอย่างสม่ำเสมอ ทั้งนี้ช่างฝีมือทุกท่านจำเป็นต้องเรียนรู้ประวัติที่มาของลวดลาย เทคนิกการเพ้นท์ลวดลายบนเซรามิก ก่อนนำไปต่อยอดเป็นงานออกแบบผลิตภัณฑ์ร่วมสมัย

เอกลักษณ์ของเปรมประชาคอลเลคชั่น คือ การดึงเสน่ห์และเรื่องราวของ ล้านนาเข้าไปผสมผสานกับรูปแบบการใช้งานของผู้บริโภคทั้งภายในประเทศและทางฝั่งตะวันตกผ่านงานช่างฝีมือ ส่งผลให้ผลิตภัณฑ์มีเอกลักษณ์แบบชิ้นเดียวในโลก สำหรับงาน Chiangmai Design Week เปรมประชาคอลเลคชั่นได้เตรียมผลิตภัณฑ์ใหม่ 3 ชุดจากช่างฝีมือ 3 ท่านเข้าไปร่วมงานจัดแสดง


 ชมผลงานของเปรมประชา คอลเลคชั่น


149852668822b189af6071262f9c8ab6.jpg 


Product 1-horz.jpg


ธนบดี - พนาสิน ธนบดีสกุล


พนาสินให้ความคิดเห็นว่า เสน่ห์ของผลิตภัณฑ์ทางภาคเหนือคือ ความมีอัตลักษณ์พิเศษด้านสีสันและลวดลายที่ดูอ่อนช้อยประณีตบรรจง โดยเฉพาะศิลปะล้านนาที่แสดงให้เห็นถึงความอุดมสมบูรณ์โดยธนบดีได้นำลวดลายและสี เช่น ลายจักสานของ น้ำทุ่ง” (อุปกรณ์ตักน้ำจากบ่อขุด) มาตกแต่งบนพื้นผิวของแจกัน หรือการนำลายคำจากเสาพระวิหาร วัดพระธาตุลำปางหลวงมาตกแต่งบนเซรามิคชุดบูชาพระ ทำให้ทั้งสองชุดผลิตภัณฑ์นี้ได้รับรางวัลในระดับชาติและนานาชาติ นอกจากลวดลายดังกล่าวแล้ว ธนบดียังนำวัตถุดิบท้องถิ่น เช่น ดินขาวลำปาก ซึ่งเป็นดินคุณภาพดีมาใช้เป็นวัตถุดิบหลักในการสรรสร้างผลิตภัณฑ์

เอกลักษณ์ของธนบดี คือการผสมผสานทักษะงานช่างฝีมือที่มากด้วยประสบการณ์พร้อมคัดสรรวัตถุดิบที่มีคุณภาพรังสรรค์สู่สินค้าหลากหลายประเภททั้งของขวัญและของที่ระลึก และที่ขาดไม่ได้คือต้นกำเนิด ชามไก่แห่งธนบดีหนึ่งเดียวที่ยังคงอนุรักษ์ประวัติศาสตร์แห่งความภาคภูมิใจของเมืองลำปาง สำหรับงาน Chiangmai Design Week ทางธนบดีได้นำเครื่องปั้นดินเผาที่เพิ่งได้รับรางวัลดีเด่นจากการประกวดศิลปะเครื่องปั้นดินเผาแห่งชติครั้งที่  17 ที่ผสมผสานลวดลายศิลปะไทยด้วยเทคนิกพ่นทรายซึ่งเป็นอนุสิทธิบัตรของธนบดีมาจัดแสดง พร้อมผลงานนวัตกรรมกระเบื้องพอร์ซเลนแฮนด์เมดที่มีความบางกว่ากระเบื้องทั่วไปครึ่งหนึ่งแต่มีค่าความแข็งแรงสูงกว่าเกือบหนึ่งเท่าตัว ตกแต่งด้วยลวดลายธรรมชาติในรูปแบบเฉพาะของธนบดี ได้รับรางวัล Design Excellence Award (Demark) 2014 และรางวัล Good Design Award 2014 (G-Mark) จากประเทศญี่ปุ่น


dhana01_ken_br1-revised.JPG




ชมผลงานของธนบดี


149852668822b189af6071262f9c8ab6.jpg 



พบกับนิทรรศการ เวิร์กช็อป เสวนา โดยผู้ประกอบการเซมามิกเชียงใหม่ และกิจกรรมอื่น ๆ อีกมายมายที่จะเผยศักยภาพด้านการออกแบบของเมืองเชียงใหม่ ใน เทศการงานออกแบบเชียงใหม่ | Chiang Mai Design Week 2014  | 6 - 14 December 2014
http://www.chiangmaidesignweek.com
 

 

 

 

Category Tags
Handicraft
Share this Article !